নতুন দিল্লী: পশ্চিম এছিয়াৰ সংঘাতৰ ফলত ইন্ধন আমদানিত সৃষ্টি হোৱা অস্থিৰতাৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি ভাৰত চৰকাৰে দেশৰ আভ্যন্তৰীণ বজাৰত ৰান্ধনী গেছ (LPG)ৰ যোগান সুদৃঢ় কৰাৰ এক ঐতিহাসিক পদক্ষেপ গ্ৰহণ কৰিছে। দেশৰ ইতিহাসত প্ৰথমবাৰৰ বাবে কেন্দ্ৰীয় পেট্ৰলিয়াম আৰু প্ৰাকৃতিক গেছ মন্ত্ৰালয়ে ৰাজহুৱা আৰু খণ্ডবিশেষে ব্যক্তিগত খণ্ডৰ ৰেফাইনাৰীসমূহৰ বাবে এলপিজি উৎপাদনৰ সুনিৰ্দিষ্ট সৰ্বোচ্চ লক্ষ্য বান্ধি দিছে।
১৩ আগষ্টত জাৰি কৰা এক নিৰ্দেশ অনুসৰি, দেশৰ ২১টা ৰেফাইনাৰী আৰু আপষ্ট্ৰিম কোম্পানীৰ বাবে এই উৎপাদনৰ সীমা নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে। এইসমূহৰ যুটীয়া উৎপাদন ক্ষমতা দৈনিক ৬৩,৮১০ টন নিৰ্ধাৰণ কৰা হৈছে, যিটো মাৰ্চত সমাপ্ত হোৱা বিত্তীয় বৰ্ষৰ ঘৰুৱা এলপিজি উৎপাদনৰ প্ৰায় দুগুণ আৰু দেশৰ দৈনিক চাহিদাৰ প্ৰায় ৭০ শতাংশ। যেতিয়াই বজাৰত গেছৰ যোগানত কোনো বাধা বা সংকটৰ সৃষ্টি হ'ব, ঠিক তখনই এই উৎপাদন নিয়ন্ত্ৰণ ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী হ'ব।
ৰিলায়েঞ্চে লাভ কৰিলে সৰ্বাধিক কোটা
এই নতুন নিৰ্দেশনা অনুসৰি সৰ্বাধিক উৎপাদনৰ দায়িত্ব বা কোটা লাভ কৰিছে দেশৰ আগশাৰীৰ উদ্যোগী সংস্থা ৰিলায়েঞ্চ ইণ্ডাষ্ট্ৰিজ লিমিটেড (RIL)-এ। গুজৰাটৰ জামনগৰস্থিত ৰিলায়েঞ্চৰ ঘৰুৱা বজাৰভিত্তিক (DTA) পুৰণি ৰেফাইনাৰীখনে দৈনিক ১৮, শতাধিক টন এলপিজি উৎপাদন কৰিব লাগিব। আনহাতে, ৰাছিয়াৰ সহযোগত পৰিচালিত নায়াৰা এৰ্জীৰ ভাডিনাৰ ৰেফাইনাৰীক দৈনিক ৪,৪৮০ টন আৰু ওএনজিচি (ONGC) তথা গেইল (GAIL)-ৰ দৰে আপষ্ট্ৰিম প্ৰতিষ্ঠানসমূহক যুটীয়াভাৱে ৬,৪৬০ টনৰ লক্ষ্য দিয়া হৈছে। ইফালে, ৰাজহুৱা খণ্ডৰ ১৮টা ৰেফাইনাৰীয়ে একেলগে দৈনিক ৩১,৪৭০ টন গেছ উৎপাদন কৰিব লাগিব।
কিয় এই জৰুৰীকালীন ব্যৱস্থা?
শেহতীয়াভাৱে পশ্চিম এছিিয়াত হোৱা সংঘাতৰ বাবে ইৰান যুদ্ধৰ সময়ত হৰমুজ প্ৰণালী (Strait of Hormuz) বন্ধ হৈ পৰিছিল। এই জলপথটোৰ জৰিয়তে ভাৰতে চাউদী আৰৱ আদি দেশৰ পৰা ইয়াৰ মুঠ এলপিজি আমদানিৰ প্ৰায় ৯০ শতাংশ সংগ্ৰহ কৰিছিল। আমদানিৰ পথ বন্ধ হোৱাৰ পৰিপ্ৰেক্ষিতত দেশত এক ডাঙৰ সংকটৰ সৃষ্টি হৈছিল, কিয়নো ভাৰতে নিজৰ এলপিজি চাহিদাৰ বাবে ৬৪ শতাংশতকৈও অধিক বিদেশৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল।
যিহেতু ২০২৩-২৬ বিত্তীয় বৰ্ষত দেশে মুঠ ৩৩.২ নিযুত টন এলপিজি ব্যৱহাৰ কৰিছিল (যি দৈনিক প্ৰায় ৯১,০০০ টন), তাৰে কেৱল ১৩.১ নিযুত টনহে স্থানীয়ভাৱে উৎপাদিত হৈছিল আৰু বাকী ২১.৩ নিযুত টন আমদানি কৰিবলগীয়া হৈছিল। ভৱিষ্যতে এনেধৰণৰ পৰিস্থিতিৰ যাতে পুনৰাবৃত্তি নহয় আৰু দেশৰ সাধাৰণ জনতাক গেছ নাটনিৰ পৰা সুৰক্ষা দিব পৰা যায়, তাৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখিয়েই চৰকাৰে এই স্থায়ী নীতি প্ৰৱৰ্তন কৰিছে।
এই নতুন নিয়ম অনুসৰি চৰকাৰে প্ৰতি ছয় মাহৰ মূৰে মূৰে (প্ৰতিবছৰৰ ১ জানুৱাৰী আৰু ১ জুলাইত) এই উৎপাদনৰ সূচী পুনৰীক্ষণ কৰিব, যাতে নতুন ৰেফাইনাৰীসমূহৰ উৎপাদনো ইয়াৰ লগত সংযোজন কৰিব পৰা যায়।
